Allir sem hafa lágmarksvit á kvikmyndum hljóta – samkvæmt eðlilegum lögmálum – að vera sammála um það að Director’s Cut-útgáfan af Kingdom of Heaven er vægast sagt betri en sú upprunalega. Það að Ridley Scott skuli ekki hafa hótað framleiðendum  20th Century Fox að fara í hungurverkfall, eftir að þeir slátruðu myndinni hans um sumarið sem hún kom út, mun ég aldrei skilja. Það var einmitt beiðni framleiðenda að gera myndina markaðsvænni fyrir almennan markað, og sjálfsagt Orlando Bloom aðdáendur. Stúdíóið tók sumsé umfangsmikla, grípandi, fjöllaga, krefjandi á tíðum en skrambi ljóðræna sögu og breyttu henni í tæplega tveggja og hálfs tíma trailer fyrir eitthvað miklu bitastæðara. Myndin þótti jú, ótrúlega flott þegar hún lenti í kvikmyndahúsum en fékk (merkilegt nokk…) á sig mikla gagnrýni vegna þunnrar persónusköpunar og sundurlausrar framvindu.

Þessi þriggja(+) tíma útgáfa hefur allt í sér sem myndina vantaði áður, sem þýðir að hún bætir upp fyrir nánast alla gallanna sem beindust að upprunalega klippinu. Myndin hættir að snúast um teprulegan járnsmið sem verður skyndilega að hetju og verður í staðinn að stærri epík um valdapólitík og ungan riddara sem vill efla loforð sín. Reyndar er lítið hægt að laga frammistöðuna hjá Bloom, sem er ekki beinlínis upp á tíu alla myndina. Hins vegar fer lengra klippið að snúast meira um stærri hópinn allan núna (með öðrum orðum umturnast myndin úr ‘star vehicle’ hasarmynd yfir í ‘ensemble’ veislu), þar sem meðal annars Jeremy Irons, Alexander Siddig, Liam Neeson, David Thewlis, Michael Sheen, Brendan Gleeson og Eva Green fá miklu, miklu meira að gera.

En núna, fyrst að efnisinnihaldið er loks orðið mun bragðmeira, er miklu meiri ástæða til að dást að metnaðarfullu framleiðslunni, umfanginu, áþreifanlegu díteilunum og tæknibrellunum. Orrusturnar eru líka kröftugri, sem er sérstakt því ég er að horfa á sömu senur og ég horfði á árið 2005 þegar mér var sama um hvað myndi gerast í lokin. En bara það að gefa persónunum meiri dýpt getur skipt öllu varðandi hvort þú heldur með fólkinu eða ekki, eða þegar þú veist betur hvað er í húfi, gildislega og persónulega. Að sjá og upplifa myndina eins og Scott vildi alltaf hafa hana er hin dýrmætasta eyðufylling. Þar að auki er gríðarlega fágætt að sé SVONA mikill og áhrifaríkur munur á milli stúdíóútgáfu og leikstjóraútgáfu. Allavega ekki í þessum mæli, af þessari stærðargráðu.

Eftir að hafa séð þessa útgáfu magnast einfaldlega bara frústreringin gagnvart hinni upprunalegu. Það efni sem var klippt út er skömmustulegt, og stærsti feillinn var að klippa út það mikilvægasta sem átti sér stað í sögunni hennar Evu Green. Það er ákveðin sena og örk hjá henni sem skiptir ÖLLU miklu máli fyrir persónu hennar (og af hverju hún lætur síðan eftirá eins og hún gerir). Það að skera svona stóra vendingu út er álíka skynsamlegt og að fjarlægja plott-twist’ið úr myndum eins og The Sixth Sense, Soylent Green eða upprunalegu Planet of the Apes. Það er líka absúrd að fjarlægja þá einu setningu sem Bloom mælir þar sem hann gefur í skyn að hann hefur áður barist um ævina. Þessi eina lína gerði myndina mun trúverðugri fyrir mér, því annars höldum við bara að einhver „random“ járnsmiður geti bjargað heilli borg. Líklegt.

En Kingdom of Heaven átti aldrei að vera mainstream-mynd! Hún var auglýst eins og hún væri í svipuðum einföldum og auðmeltanlegum dúr og Troy (eða auðvitað Gladiator), þar sem Bloom væri aðaláhersla markaðssetningarinnar. Enn meira undrandi er að eftir öll þessi ár hefur enginn lært af fordæmum þegar kemur að því að framleiða kvikmyndir fyrir Ridley Scott. Lítið t.d. bara á allt sem Blade Runner hefur þurft að þola með að lágmarki þremur mismunandi útgáfum.

Ef að Gladiator gat orðið að Óskarsmynd, þá hefði Kingdom of Heaven svo sannarlega getað átt sambærilega möguleika. Sjálfsagt hefði myndin átt séns á lengra lífi frá byrjun ef stúdíóið hefði látið það eiga sig að sundurslíta efniviðinn með þessum hætti. Því í staðinn hafa og munu aðeins takmarkaðir hópar af kvikmyndaáhugafólki leita hana uppi eða uppgötva hana fyrir tilviljun.

Sorglega staðreyndin er sú að bíóútgáfan verður alltaf sú sem verður í víðari dreifingu um öll ókomnu árin. Það er útgáfan sem almenningur mun eiga þægilegast með að nálgast. Það er útgáfan sem verður eflaust sjónvörpuð og rædd eða afskrifuð víða. Við hin sem vitum betur getum lítið annað gert en að dreifa skilaboðunum áfram til að styrkja öflugan málstað, því Kingdom of Heaven í þessu tiltekna klippi er bæði með bestu myndum leikstjórans og með kraftmeiri stórmyndum síðustu ára. Ef ekki væri fyrir það hvað Bloom stígur af og til vel út fyrir þægindasvæði sitt og eigin getu sem leikari, þá myndi hún skora hæstu einkunn.

En engu að síður, brilliant, flugbeitt og djöfull grípandi kvikmyndaverk.